Sakarya Meydan Savaşı Nedenleri ve Sonuçları
21 Haziran 2024

Sakarya Meydan Savaşı Nedenleri ve Sonuçları

Sakarya Meydan Muharebesi

Sakarya Meydan Muharebesi, Kurtuluş Savaşı'nın en kritik ve belirleyici savaşlarından biridir. Yunan Ordusu, Kütahya-Eskişehir Muharebelerinden bir süre sonra hazırlıklarını tamamlayarak, 23 Ağustos 1921 sabahı Sakarya Irmağı'nın doğusunda bulunan Türk savunma hatlarına saldırdı. Savaş, yaklaşık 100 km'lik bir cephe hattında gerçekleşti. Harekat, düşmanın kritik hedefleri ele geçirme çabası ve Türk kuvvetlerinin bu mevzileri muhafaza etme isteği doğrultusunda karşılıklı operasyonlar şeklinde sürdü. Sakarya Irmağı'nın doğusunda çok şiddetli çatışmalar yaşandı. Yunan saldırılarına karşı ağır kayıplar verildi. Yunan kuvvetleri önemli mevzilerimizi ele geçirerek Polatlı'ya kadar yaklaştılar. Bazı yerlerde Türk savunma hatları yarıldı ve askeri birlikler arasında bağlantı koptu. Buna rağmen, Türk ordusu yer yer geri çekilmek zorunda kalsa da direnişini sürdürdü.

Mustafa Kemal Paşa'nın Stratejik Hamlesi

26 Ağustos günü tırmanan savaş sırasında Mustafa Kemal Paşa, Türk milletini başarıya götürecek şu direktifi verdi: "Hattı müdafaa yoktur, sathı müdafaa vardır; o satıh bütün vatandır. Vatanın her karış toprağı, milletin kanı ile sulanmadıkça bırakılamaz." Mustafa Kemal Paşa'nın bu sözü, vatanın her karış toprağı için can vermeyi emrediyordu. Bu emri alan her birlik, her asker, vatan toprağını sonuna kadar savunmaya başladı. Küçük büyük her birlik, bulunduğu mevziden atılabilir; fakat, durabildiği noktadan yeniden düşmana karşı cephe oluşturup muharebeye devam etmelidir. Yanındaki birliğin çekilmek zorunda kaldığını gören birlikler, ona uyup kendi de çekilmez; bulunduğu mevzide sonuna kadar durmaya ve direnmeye mecburdur. Bu ilkenin uygulanması, savaşın gidişatını etkiledi. Düşman büyük kayıplara uğratılarak saldırı gücünden yoksun bırakıldı. Bu bunalımlı günlerde, düşmanın Ankara'ya ulaşma olasılığı düşünülerek, Meclis ve hükümetin Kayseri'ye taşınma kararı alındı.

Sakarya Meydan Muharebesi'nin Seyri

23 Ağustos - 12 Eylül 1921 tarihleri arasında yapılan bu savaş, Türk milleti için bir ölüm kalım savaşıydı. Sakarya Meydan Muharebesi, Kurtuluş Savaşı'nda kader tayin edici oldu. Elde edilen üstünlük üzerine Mustafa Kemal Paşa, 10 Eylül 1921'de saldırıya geçilmesini emretti. 11 Eylül'de bu saldırı bütün cepheye yayıldı ve düşman 12 Eylül günü Sakarya'nın doğusundan sökülüp atıldı. Büyük bozguna uğrayan Yunanlılar, perişan bir durumda Sakarya Irmağı'nın batısına gerilediler. 13 Eylül 1921'de Sakarya'nın batısına sürülen düşman, takip edilerek Eskişehir'e doğru kovalandı. 22 gün süren Sakarya Meydan Muharebesi, Başkomutan Mustafa Kemal Paşa'nın emrinde, Genelkurmay Başkanı Fevzi Paşa ile Batı Cephesi Komutanı İsmet Paşa'nın yönetimindeki Türk askerlerinin gayretleriyle ve Türk milletinin azmiyle zaferle sonuçlandı.

Sakarya Zaferi

Taarruz inisiyatifinin Türk Ordusu'na geçmesini sağlayan Sakarya Zaferi, Türkiye Büyük Millet Meclisi hükümetine siyasi başarı kapılarını açtı ve Türk milletinin özgürlüğünü ve vatanını kurtaracağı inancını kuvvetlendirdi. Bu savaştan önce Yunanlıların başlıca amacı; Ankara yönünde ilerleyerek, Türk Ordusunu dağıtmak ve Kurtuluş Savaşı'nın sembolü ve direniş merkezi olan Ankara'yı ele geçirmekti. Böylece Türk azim ve direnme gücü yok edilmiş olacaktı. Mustafa Kemal Paşa'nın komutasında, Türk ulusunun kanıyla yapılan ve dünya harp tarihine en uzun meydan muharebesi olarak geçen Sakarya Destanı, Türk ordusunun iradesinin üstünlüğü ile 22 gün geceli gündüzlü devam etti ve 13 Eylül günü Yunanlıların Sakarya Nehri'nin doğusundan tamamen çıkmalarıyla son buldu. Sakarya Meydan Muharebesi, Türkiye Büyük Millet Meclisi Ordusu'nun kesin zaferi ile sonuçlandı. Sakarya zaferi, gerek politik gerekse askeri alanda başarılı sonuçlar doğurdu.

Sakarya Savaşı sonunda; Türk Ordusu'nun 1683 yılında 2. Viyana Kuşatmasında aldığı yenilgiden dolayı süregelen çekilmesi sona ermiştir. Bu savaş, Türk Ordusu'nun son savunma savaşıdır.

Düşman, 10 Eylül tarihinde karşı taarruzla Afyon-Kütahya hattına kadar atılmıştır.

Savaş, Türk ordusunun ve milletinin üstün zaferiyle sonuçlanmıştır.

Sakarya Meydan Muharebesi Sonuçları

Bu savaş, Ulusal Kurtuluş Savaşı'nın son savunma savaşıdır.

  • Düşmanın saldırı gücü bu savaşın sonunda tükenmiştir.
  • Türk topraklarını ele geçirme istekleri ve umutları tamamen yok olmuştur.
  • Düşman savunmaya geçmiştir.
  • Bu savaşa Genelkurmay Başkanı Fevzi Çakmak ve Batı Cephesi Komutanı İsmet İnönü katılmıştır.
  • Mustafa Kemal'e mareşallik rütbesi ve Gazi unvanı bu savaşta (19 Eylül 1921) verilmiştir.
  • Türkiye ile Sovyetler Birliği arasında Kars Antlaşması imzalanmıştır.
  • Türkiye ile Fransa arasında Ankara Antlaşmaları imzalanmıştır.
  • Bu savaştan sonra Türkiye Büyük Millet Meclisi, Anadolu'da mutlak egemenlik sağlamıştır.
  • Türkiye Büyük Millet Meclisi'nin yaşama ve var olma mücadelesindeki gösterdiği en büyük başarıdır.

Sakarya Meydan Savaşı Yorumları

İlk yorumu siz yapmak istermisiniz?

Yorum Yap

şifre

Çok Okunanlar

Osmanlı Devleti Savaşları

Osmanlı Devleti Savaşları

Haber Bülteni

Güncel

Dandanakan Savaşı Nedenleri ve Sonuçları

Dandanakan Savaşı Nedenleri ve Sonuçları

Güncel

Balkan Savaşları Tarihi ve Sonuçları

Balkan Savaşları Tarihi ve Sonuçları

Güncel

Suriye Savaşı Tarihi ve Sonuçları

Suriye Savaşı Tarihi ve Sonuçları

Din Savaşları Nelerdir?

Din Savaşları Nelerdir?

Sıffin Savaşı Tarihi ve Sonuçları

Sıffin Savaşı Tarihi ve Sonuçları

İstanbul'un Fethinin Sonuçları Nelerdir?

İstanbul'un Fethinin Sonuçları Nelerdir?

Bedir Savaşı Tarihi ve Sonuçları

Bedir Savaşı Tarihi ve Sonuçları

İnönü Savaşları Nedenleri ve Sonuçları

İnönü Savaşları Nedenleri ve Sonuçları

Trablusgarp Savaşı Tarihi ve Sonuçları

Trablusgarp Savaşı Tarihi ve Sonuçları

Cemel Savaşı Nedenleri ve Sonuçları

Cemel Savaşı Nedenleri ve Sonuçları

2 Dünya Savaşı Tarihi ve Sonuçları

2 Dünya Savaşı Tarihi ve Sonuçları

Sakarya Savaşı Nedenleri ve Sonuçları

Sakarya Savaşı Nedenleri ve Sonuçları

Instagram

  • galeri1
  • galeri2
  • galeri3
  • galeri4
  • galeri5
  • galeri6